دلایل ادبی حذف نهاد در ردیف های فعلی قصاید خاقانی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه کردستان

2 استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه کردستان

چکیده

مطالعات رده­­شناسی زبان حاکی از آن است که بین نقش­های نحوی و معنایی- منظوری رابطة مستقیمی دیده نمی­شود. بخشی از دشواری­های درک مفاهیم ادبی نیز به دلیل ناآگاهی از کارکردهای معنایی نقش­های نحوی است. هدف پژوهش حاضر، بررسی این جنبه در ردیف فعلی قصاید خاقانی است. روش پژوهش، توصیفی-تحلیلی است و داده­ها با استفاده از روش تحلیل محتوا، به شیوة کتابخانه­ای و سندکاوی بررسی شده است. جامعة آماری، 130 قصیدة خاقانی و حجم نمونه، 63 قصیدة دارای ردیف فعلی است که در مجموع، 3887 بیت را در بر می­گیرد. نتیجه نشان می­دهد که خاقانی از مجموع 24 کارکرد حذف نهاد، در ردیف­های فعلی قصاید از شش کارکرد استفاده کرده است. تحلیل­ها بیانگر این است که پربسامدترین این کارکردها به ترتیب؛ اهمیّت مسند، پرهیز از بیهوده­گویی، تحقیر، تعظیم، ادّعای گوینده مبنی بر وضوح نهاد (مسندالیه) و شدّت وضوح بوده است. هر یک از این کارکردها به گونه­ای با درون­مایة قصاید یا مسائل مندرج در بیت در پیوند بوده که در مقاله بررسی شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Literary Reasons for Subject Deletion of Verbal Rhythms in Khaqani’s Odes

نویسندگان [English]

  • Gishen Shokoohi 1
  • Sayed Ahmad Parsa 2
1 M.A. Graduate in Persian Language and Literature, University of Kurdistan
2 Professor in Persian Language and Literature, University of Kurdistan
چکیده [English]

Typological studies of language show that there is no direct relationship between syntactic and semantic roles of the purpose. The difficulties of the literary comprehensions, in part, depend on the lack of information about the semantic approaches of the syntactic roles. The present study is to investigate this aspect in the verbal rhythms of Khaqani's odes. The research has been conducted through a descriptive-analytic method on the basis of data and content analysis technique using library documents. The research statistical society consisted of 132 Khaqani's odes and samples are 63 odes with verbal rhythms that in total encompass 3887 distiches. The results show that Khaqani has used 6, out of 24 functions of subject deletion in verbal rhythms of odes. The analysis indicates that the most frequent functions are: importance of predicate, rant avoidance, humiliation, obeisance, the author’s claim about subject clarity, and the intensity of its clearness, respectively. Each of these functions has somehow a link with the theme of odes, or with the content of distiches which has been investigated in this paper.

کلیدواژه‌ها [English]

  • semantics
  • Subject Deletion
  • Verbal Rhythm
  • Rhetoric
  • Literary Reasons
  • Ode
  • Khaqani